Wykrycie błędu w naliczaniu podatku od nieruchomości
Nasza analiza budżetu gminy pod Warszawą wykazała, że 83 mieszkańców płaciło o 14% za wysoki podatek przez pomyłkę w uchwale. Nagłośnienie sprawy doprowadziło do korekty.
Prześwietliliśmy uchwałę podatkową w podwarszawskiej gminie i znaleźliśmy pomyłkę w jednym przecinku. Przez ten błąd dokładnie 83 rodziny płaciły co miesiąc wyższe raty za swoje domy, nawet o tym nie wiedząc.
Wyzwanie
W grudniu 2023 roku lokalni radni uchwalili nowe stawki podatku od nieruchomości. W punkcie dotyczącym budynków mieszkalnych o mieszanej funkcji, czyli takich, gdzie ktoś ma np. mały warsztat lub biuro w domu, wkradł się błąd w wyliczeniu marży. Zamiast ustawowych 1,15 zł za metr kwadratowy, system księgowy urzędu naliczał 1,34 zł.
Mieszkańcy dostali decyzje z kwotami wyższymi o średnio 320 zł na kwartał. Nikt nie protestował, bo oficjalne pisma z urzędu gminy są pisane trudnym językiem i większość ludzi po prostu je opłaca bez sprawdzania matematyki. Problem dotyczył konkretnej grupy 83 gospodarstw domowych, które przez 5 miesięcy nadpłacały daninę państwową, co łącznie dawało sporą sumę wyciągniętą z kieszeni sąsiadów.
Podejście
Nasz 3-osobowy zespół pobrał 14 stron dokumentacji z Biuletynu Informacji Publicznej (BIP) i zaczął ręczne porównywanie stawek. Nie korzystaliśmy z automatów, tylko zestawiliśmy gminną tabelę z rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 23 lipca 2023 roku. Po 11 godzinach analizy arkuszy w Excelu mieliśmy czarno na białym, gdzie powstał błąd w algorytmie.
Zamiast szukać politycznej afery, skupiliśmy się na czystej matematyce. Sprawdziliśmy księgi wieczyste dla 12 losowych nieruchomości z tej grupy, aby potwierdzić, czy błąd faktycznie przekłada się na realne przelewy. Kiedy liczby się potwierdziły, przygotowaliśmy raport, który był zrozumiały dla każdego, a nie tylko dla prawników czy urzędników skarbowych.
Rozwiązanie
Przygotowaliśmy konkretne pismo do burmistrza z prośbą o wyjaśnienie trybu korekty oczywistej omyłki pisarskiej. Zamiast atakować, pokazaliśmy im gotowe rozwiązanie i właściwe wyliczenia. Równolegle na portalu Frakcja Info opublikowaliśmy krótki instruktaż: jak sprawdzić swoją decyzję podatkową i jak napisać wniosek o stwierdzenie nadpłaty.
Heads-up: urzędy rzadko przyznają się do błędu tak szybko, ale tutaj argumenty były nie do podważenia. Dodatkowo wysłaliśmy kopie raportu do 4 lokalnych radnych, których poprosiliśmy o interwencję na najbliższej sesji budżetowej. Skupiliśmy się na tym, aby mieszkańcy nie musieli sami walczyć z urzędnikami, tylko dostali gotowe narzędzia do odzyskania swoich pieniędzy.
Rezultaty
Urząd przyznał się do błędu po 11 dniach od naszej publikacji i wysłania oficjalnego zapytania. Rada gminy przegłosowała poprawkę, a mieszkańcy zaczęli otrzymywać skorygowane decyzje oraz zwroty na konta bankowe.
Harmonogram
-
Maj 2024Rutynowa kontrola uchwał podatkowych w gminach powiatu piaseczyńskiego.
-
12 czerwca 2024Wykrycie błędu matematycznego w stawce dla budynków mieszkalno-usługowych.
-
18 czerwca 2024Wysłanie oficjalnego raportu Frakcja Info do Urzędu Gminy.
-
29 czerwca 2024Głosowanie rady gminy nad poprawką korygującą stawkę podatku.
"Byłem pewny, że urząd się nie myli. Dopiero gdy Frakcja Info pokazała wyliczenia na kartce, zrozumiałem, że nadpłacam 320 zł kwartalnie. Pieniądze wróciły na moje konto w lipcu."